Μια κρύπτη και ένα περίεργα φυλασσόμενο μυστικό

 

Μια κρύπτη ένα μυστικό και πόσα ακόμη;

Φωτογραφία από την ανακάλυψη της κρύπτης από το βιβλίο του Πρωτοπρεσβύτερου Θεολόγου Σερενίδη Γρηγορίου, Η Κρύπτη του Μακεδονικού Αγώνα (Ξενάγηση), Θεσσαλονίκη 2005.

Ο επισκέπτης σήμερα στην πόλη της Θεσσαλονίκης μπορεί να επισκεφτεί το Μουσείο του Μακεδονικού Αγώνα που βρίσκεται δίπλα στο μητροπολιτικό ναό του Γρηγορίου Παλαμά, στην οδό Προξένου Κορομηλά 23. Ένα κτήριο που κατά την περίοδο 1904-1908 ήταν το ελληνικό προξενείο της Θεσσαλονίκης και επιτελικό κέντρο του Μακεδονικού Αγώνα με επικεφαλής τότε τον γενικό πρόξενο Λάμπρο Κορομηλά. Όταν το 1912-1913 με τους Βαλκανικούς Πολέμους η Μακεδονία απελευθερώθηκε έπαυσε και η υπηρεσία του προξενείου και το κτήριο δόθηκε σε δημόσια χρήση.

Ιστορικά, όπως τώρα γνωρίζουμε, την εποχή του Μακεδονικού Αγώνα οι αγωνιστές Μακεδονομάχοι εισερχόντανε στην κρύπτη μέσω μιας καταπακτής που βρισκότανε μέσα στο Ιερό του ναού. Έτσι επιτυγχανόταν η μυστικότητα των συναντήσεων των Μακεδονομάχων με το προσωπικό του Ελληνικού Προξενείου που στην ουσία ήτανε επιτελείο του Μακεδονικού Αγώνα απαρτιζόμενο από Έλληνες αξιωματικούς.

Ο σεισμός του 1978 ήτανε αυτός που αποκάλυψε το μυστικό που είχε παραμείνει επτασφράγιστο μυστικό από το 1912 αμέσως μετα την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης. Σήμερα έχει διανοιχθεί μια νέα είσοδος στην κρύπτη αυτή η οποία έχει γίνει ένας επισκέψιμος μουσειακός χώρος.

Το ερώτημα που σπάνια τίθεται είναι: γιατί δεν αποκαλύφθηκε η κρύπτη το 1912 αμέσως μετα την απελευθέρωση και γιατί παρέμεινε μυστική μέχρι το 1978; 

Ένα δεύτερο ερώτημα είναι: πόσες τέτοιες μυστικές κρύπτες υπάρχουν ακόμη άγνωστες σε εμάς σήμερα;

Τελικό ερώτημα και δύσκολα να απαντηθεί είναι : πόση αλήθεια μπορεί να κρύβει ένα ξεχασμένο σημειωματάριο από την εποχή του Μακεδονικού αγώνα που αναφέρει σε κρυπτογραφική γλώσσα ικανό αριθμό τέτοιων κρυπτών;